Elazığ'ın Keban ilçesinde 3 lise öğrencisi, öğretmenleri rehberliğinde hazırladıkları su tasarrufu projesiyle Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Hükümeti tarafından finanse edilen global yarışmada finale kalarak 25 bin dolar ödül kazandı.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının çağrısı üzerine Milli Eğitim Bakanlığı koordinesinde duyurulan "Zayed Sürdürülebilirlik Ödülü" yarışmasına, Keban Çok Programlı Anadolu Lisesi adına alan öğretmeni Solunay Duran rehberliğinde 3 lise öğrencisi katıldı.
Proje ekibi, başvuruları 26 Ocak-22 Haziran tarihleri arasında alınan ve dünya çapında 177 ülkeden 10 bin 233 başvurunun yapıldığı yarışmaya, prototipini de hazırladıkları "kombi ve şofbenlerde sıcak su beklerken boşa akan suyu geri kazandıran çift aşamalı devirdaim ve bypass sistemi projesi"yle katıldı.
Sonuçları 28 Eylül'de açıklanan yarışmada, 33 finalist arasına girerek okullarına 25 bin dolar kazandıran öğrenciler, 12 Ocak 2027'de Abu Dabi'de düzenlenecek finalde Türkiye'yi temsil edecek ve projenin hayata geçirilmesi için verilecek olan 150 bin dolarlık ödülü kazanmak için mücadele edecek.
- "Bu başarının gururunu ve mutluluğunu yaşıyoruz"
Okul müdürü Gökhan Özdemir, AA muhabirine, Bakanlıktan gelen duyuru üzerine yarışmaya katılım sürecini elektrik-elektronik teknolojisi öğretmeni Duran ile başlattıklarını söyledi.
Duran ve 3 öğrencinin yoğun bir çalışmanın sonunda hazırladıkları proje ile dünya finaline katılmaya hak kazandığını ifade eden Özdemir, "Hocamızın rehberliğinde öğrencilerimizin yoğun emeği üzerine bu çalışmamız başarıya ulaştı. BAE'de düzenlenecek büyük finale katılmaya hak kazandık. Bu başarının gururunu ve mutluluğunu yaşıyoruz." dedi.
Duran ise yarışma kapsamında sağlık, enerji, su, gıda, iklim değişikliği başlıklarından herhangi birini içeren proje geliştirilmesinin istendiğini belirtti.
Bunun üzerine evlerde kullanılan kombi ve şofbenlerde sıcak su beklerken bir süre soğuk akan suyun tasarrufuna yönelik bir proje geliştirerek, bireysel ve kolektif iki çözüm önerisi sunduklarını aktaran Duran, şunları kaydetti:
"Bireysel çözümümüzde musluğu açtığınızda suyun sıcaklığı doğrudan ölçülüyor. Eğer istenilen sıcaklıkta değilse devirdaim hattına yönlendiriliyor ve istenilen sıcaklığa kadar bu devirdaim devam ediyor. Su istenilen sıcaklığa ulaştığında ise musluktan otomatik akıyor. Kolektif çözümümüzde ise örnek olarak 10 katlı bir bina düşünelim. Her daireden bir bypass hattı bodrumda bulunan depoya yönlendirilecek. Su aynı mantıkla istenilen sıcaklıkta değilse doğrudan depoya dolacak, istenilen sıcaklığa ulaştığında kişilerin musluğundan akmaya başlayacak. Burada biriken su sürekli olarak seviyesi ölçülecek, daha sonra istenilirse tekrar daireye, bahçe sulamasına, temizlik amaçlı ya da havuzu bulunan sitelerde havuzu doldurma amaçlı kullanılabilecek."
Proje ile Abu Dabi'de yapılacak 150 bin dolar ödüllü final yarışmasına katılmaya hak kazandıklarını belirten Duran, "Dünya çapında 177 ülkeden 10 bin 233 başvurunun alındığı yarışmada 33 finalist arasına girmenin haklı gururunu yaşıyoruz. Finalist olduğumuz için okulumuz 25 bin dolar ödül almaya hak kazanmıştır." diye konuştu.
- "Projemizi ilerletmeye devam edeceğiz"
Yarışmaya katılan 12. sınıf öğrencisi Zeynep Yüksel de okul olarak uluslararası yarışmada finale kalmanın gururunu yaşadıklarını dile getirdi.
Yüksel, "Su israfını önlemek için yaptığımız bu çalışmanın insanlığa çok büyük bir katkısı olacağını düşünüyorum. Finalde birinci olursak 150 bin dolarlık ödülle projemizi ilerletmeye devam edeceğiz." dedi.
Öğrencilerden Recep Efe Gök de elde ettikleri başarıdan dolayı çok mutlu olduğunu belirterek, "Küçük bir ilçeden dünya genelinde olan bu yarışmada finale katılmaya hak kazandık. Bu bizi çok mutlu etti, heyecanlıyız. Projemiz finalde de başarıya ulaşır ve uygulamaya konulursa hem enerji hem de su tasarrufu sağlayarak insanlığa katkıda bulunacaktır." ifadelerini kullandı.
Zehra Albayrak da ortaya koydukları başarının ilçede mutlulukla karşılandığını, heyecanla final etabını beklediklerini söyledi.
