Eyyübiye ilçesi kırsalındaki Payamlı Mahallesi’nde bulunan Mendik Tepe, Çakmak Tepe Kazı Başkanı Fatma Şahin tarafından keşfedildi.
Liverpool Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Douglas Baird başkanlığında, Şanlıurfa Arkeoloji Müzesi iş birliği ve İngiliz Arkeoloji Enstitüsü desteğiyle 2024’te başlatılan kazılar bu yıl da devam ediyor.
Binaların işlevleri araştırılıyor
Prof. Dr. Baird, kazılarda farklı boyutlarda yapılar ortaya çıkarıldığını belirterek, bunların işlevlerini anlamaya çalıştıklarını söyledi:
“Geçen yıl birçok bina ortaya çıktı. Bunların bazıları büyük, bazıları küçük. Bu yıl, bu farklılıkların nedenlerini anlamaya çalışıyoruz. Küçük yapılar depolama ya da yemek hazırlama için mi kullanıldı? 4-5 metrelik yapılar konut olabilir mi? Daha büyük olanlar ise konut mu yoksa ritüellerin düzenlendiği özel yapılar mıydı? Özellikle bir açmadaki büyük binanın özenli taş işçiliği dikkat çekiyor. Bu da yapının ritüel amaçlı olma ihtimalini güçlendiriyor.”
Neolitik dönemin en başlarına tarihleniyor
Baird, Mendik Tepe’nin Neolitik Dönem’in en başlarına tarihlendiğini düşündüklerini belirterek şöyle devam etti:
“Burası, Göbeklitepe ve Karahantepe gibi Taş Tepeler Projesi kapsamındaki yerleşimlerle ilişkili, fakat onlardan biraz daha eski olma ihtimali var. Çalışmalar, hem Neolitik dönemin başlangıcını hem de gelişimini anlamaya katkı sağlıyor. İnsanların yerleşik yaşama geçiş sürecine dair önemli veriler elde ediyoruz. Ayrıca, Fatma Şahin’in kazdığı ve buraya yaklaşık 5 kilometre uzaklıkta bulunan Çakmak Tepe’de de benzer tarihler saptandı. Bu iki alanın, diğer taş tepe yerleşimlerinden daha eski olabileceği görülüyor.”
Göbeklitepe ve Karahantepe’deki büyük “T” biçimli dikili taşların aksine, Mendik Tepe’de “T” biçimli olmayan ancak dikili taşlara rastlanması, bu alanı diğerlerinden ayıran özgün bir özellik olarak değerlendiriliyor.